Wykłady z fizyki prowadzone przez pracowników naukowych IFM PAN:

 

„Fizyka magnetyzmu”semestr letni 1997/1998

(prowadzący: doc. dr hab. Bogdan Bułka, prof. dr hab. Stefan Krompiewski)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.         Magnetoelektronika (zastosowania magnetyków, magnetyzm Ziemi, wielkości występujących w przyrodzie pól magnetycznych, jednostki).

2.         Równania Maxwella, ładunki i dipole w polu elektrycznym i magnetycznym.

3.         Namagnesowanie, podatność magnetyczna – klasyfikacja materiałów magnetycznych (diamagnetyzm, paramagnetyzm, ferromagnetyzm).

4.         Własności magnetyczne atomów i molekuł, oddziaływanie wymienne (liczby kwantowe, reguły Hunda, cząsteczka wodoru, operatory spinu, model Heisenberga).

5.         Domeny magnetyczne, energia anizotropii, magnetometria.

6.         Magnetyzm a nadprzewodnictwo (zjawisko Meissnera, kwantowanie strumienia magnetycznego, efekt Josephsona, koncepcje nowych mechanizmów nadprzewodnictwa).

7.         Gaz elektronowy w polu magnetycznym (efekt Halla, magnetoopór, metody badania powierzchni Fermiego).

8.         Własności magnetyczne gazu elektronowego – konieczność wprowadzenia korelacji.

9.         Zlokalizowane spiny (metoda pola molekularnego).

10.      Magnetyzm pasmowy.

11.      Fale spinowe (teoria, metody doświadczalne).

12.      Domieszki magnetyczne (model Andersona, szkło spinowe, efekt Kondo).

13.      Magnetyczne cienkie warstwy i supersieci.

 

„Fizyka metali” semestr zimowy 1998/1999

(prowadzący: prof. dr hab. Andrzej Jezierski)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.         Krystaliczna struktura metali.

2.         Wiązania międzyatomowe.

3.         Podstawy elektronowej teorii metali.

4.         Metody teoretyczne i doświadczalne badania struktury elektronowej metali.

5.         Podstawowe zagadnienia termodynamiki ciał stałych.

6.         Defekty strukturalne.

7.         Fazy metaliczne.

 

 

„Fizyka dielektryków” semestr letni 1998/1999

(prowadzący: doc. dr hab. Czesław Pawlaczyk)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.         Dielektryk w stałym polu elektrycznym: podstawowe pojęcia, przesuniecie i polaryzacja dielektryczna, przenikalność i podatność elektryczna, straty dielektryczne, elektryczny moment dipolowy, polaryzowalność.

2.         Związek polaryzacji z wielkościami molekularnymi.

3.         Teorie pola lokalnego.

4.         Dielektryk w przemiennym polu elektrycznym: makroskopowa teoria dyspersji dielektrycznej, rezonansowa i relaksacyjna odpowiedz dielektryczna, równania Debye’a, relacje Kramersa-Kroniga.

5.         Relaksacja dipolowa w ośrodkach rzeczywistych, rozkład czasów relaksacji dielektrycznej, funkcje dielektryczne, uniwersalna odpowiedz dielektryczna.

6.         Metody badań odpowiedzi dielektrycznej w domenie częstotliwości.

7.         Ferroelektryki: definicje i podstawowe własności makroskopowe.

8.         Mikroskopowe źródła ferroelektryczności, ferroelektryki przesunięciowe i typu porządek-nieporządek.

9.         Relaksacja dielektryczna ferroelektryków.

10.      Zastosowania ferroelektryków, cienkie warstwy ferroelektryczne.

11.      Osobliwości odpowiedzi dielektrycznej ciekłych kryształów.

 

 

„Rezonanse magnetyczne” semestr zimowy oraz semestr letni 1999/2000

(prowadzący: prof. dr hab. Stanisław K. Hoffmann)

 

PLAN WYKLADÓW:

Elektronowy Rezonans Paramagnetyczny (EPR)

1.         EPR fali ciągłej, widma i ich parametry.

2.         Podstawy techniki EPR.

3.         EPR izolowanych centrów paramagnetycznych.

4.         EPR kryształów paramagnetycznych. Zastosowania EPR.

5.         Impulsowa technika EPR.

6.         Elektronowa relaksacja spinowa.

7.         Zajęcia praktyczne na spektrometrach EPR.

 

Jądrowy Rezonans paramagnetyczny (NMR)

8.         Widma NMR i relaksacja jądrowa w ciałach stałych.

9.         Podstawy techniki NMR.

10.      NMR wysokiej zdolności rozdzielczej w cieczach i ciałach stałych.

11.      Zastosowania NMR.

12.      Jądrowy rezonans kwadrupolowy (NQR).

13.     Zajęcia praktyczne na spektrometrach NMR i NQR.

 

 

„Spektroskopia molekularna” semestr zimowy 2000/2001 oraz semestr letni 2001/2002

(prowadzący: doc. dr hab. Roman Świetlik)

 

PLAN WYKLADÓW:

Spektroskopia w podczerwieni i Ramana.

1.         Historia spektroskopii IR i Ramana. Promieniowanie elektromagnetyczne i rodzaje spektroskopii. Emisja i absorpcja promieniowania – schemat Einsteina. Rozkład Boltzmana. Parametry pasma.

2.         Widmo rotacyjne. Widmo oscylacyjne. Drgania cząsteczek wieloatomowych. Sprzężenia oscylatorów i rezonanse drgań. Widmo rozproszenia Ramana. Intensywność rozproszenia Ramana. Polaryzacja promieniowania rozproszonego.

3.         Symetria molekuły i symetria drgań. Charakterystyczne częstotliwości grup funkcyjnych. Widma oscylacyjno-rotacyjne. Widma oscylacyjne gazu, cieczy i ciała stałego. Model gazu zorientowanego w spektroskopii IR kryształów molekularnych. Drgania sieci krystalicznej.

4.         Liniowa funkcja dielektryczna. Równania Fresnela. Relacja Kramersa-Kroniga. Klasyczna teoria absorpcji i dyspersji. Absorpcja i dyspersja metali i półprzewodników.

5.         Absorpcja jednofononowa w kryształach jonowych. Absorpcja wielofononowa w kryształach homopolarnych i jonowych. Absorpcja jednofononowa wywołana defektami.

6.         Absorpcja półprzewodników w podczerwieni (zjawiska elektronowe): krawędź absorpcji, ekscytony, absorpcja na swobodnych nośnikach. Dyspersyjny spektrometr IR. Fourierowski spektrometr IR.

7.         Fourierowski spektrometr Ramana. Nowe zastosowania techniki Ramana FT-NIR. Techniki odbiciowe w spektroskopii IR. Fototermiczna spektroskopia FT-IR. Rezonansowe rozproszenie Ramana.

8.         Powierzchniowo wzmocnione rozproszenie Ramana (SERS). Rozproszenie hiperramanowskie. Widmo rozproszenia Brillouina. Widma oscylacyjne związków organicznych i nieorganicznych. Widma izolowanych molekuł w matrycach gazów szlachetnych.

9.         Przykłady zastosowania fourierowskiej spektroskopii Ramana.

 

Spektroskopia VIS-UV.

10.      Stany elektronowe w atomach i molekułach. Widmo elektronowe molekuły dwuatomowej.

11.     Prawdopodobieństwo absorpcji. Chromofory. Fluorescencja i fosforescencja. Krawędź absorpcji w półprzewodnikach. Ekscytony w półprzewodnikach. Luminescencja półprzewodników.

 

 

„Przemiany fazowe” semestr zimowy 2001/2002

(prowadzący: prof. dr hab. Ryszard Ferchmin, doc. dr hab. Wojciech Jeżewski)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.         Faza i przemiany fazowe – definicje i przykłady.

2.         Rodzaje przejść fazowych – klasyfikacje i przykłady.

3.         Wielkości charakteryzujące przejścia fazowe i wybrane wykresy fazowe.

4.         Wybrane przykłady pomiaru temperatury przejścia fazowego w magnetykach różnymi metodami doświadczalnymi.

5.         Warunki i wielkości, od których zależy wystąpienie przejścia fazowego.

6.         Hipoteza skalowania.

7.         Transformacja blokowa.

8.         Teoria grupy renormalizacyjnej:

-         przypadek przestrzeni rzeczywistej

-         przypadek przestrzeni odwrotnej (rozwiniecie ε)

9.         Wyznaczenie wykładników krytycznych metodami rachunku zaburzeń.

10.      Zastosowanie teorii grupy renormalizacyjnej do analizy zjawisk krytycznych w wybranych układach.

 

 

„Magnetyzm i materiały magnetyczne” semestr letni 2002/2003

(prowadzący: doc. dr hab. Bogdan Idzikowski)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.         Podstawowe pojęcia magnetyzmu

-           Kamienie milowe magnetyzmu

-           Procesy magnesowania, histereza magnetyczna

-           Momenty i pola magnetyczne

-           Materiały magnetyczne

-           Jednostki

2.         Magnetyzm elektronów

-           ....

-           Elektrony w ciałach stałych

-           Momenty spinowe i orbitalne

-           Sprzężenie spin-orbita

-           .....

3.         Uporządkowania magnetyczne

-           ......

-           Oddziaływania wymienne

-           .....

4.         .........

5.          

 

„Metody pomiarowe magnetyzmu” semestr zimowy 2003/2004

(prowadzący: doc. dr hab. Bogdan Idzikowski)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.         Spektroskopia mossbauerowska

(promieniowanie gamma, izotopy mossbauerowskie, rezonansowa emisja i absorpcja; przesuniecie izomeryczne, rozszczepienie kwadrupolowe, zjawisko Zeemana, pola nadsubtelne; Mossbauerowska spektroskopia elektronów konwersji; aparatura pomiarowa; nanomateriały magnetyczne, własności magnetyczne nanokrystalicznych materiałów magnetycznie miękkich; zastosowanie efektu Mossbauera do badania nanokompozytów holografia rentgenowska i mossbauerowska).

2.       Dyfrakcja neutronów

(badania strukturalne kryształów, elementy teorii wewnętrznej budowy kryształów, krystalografia rentgenowska; odkrycie M. von Laue, obrazy i klasy Lanego, równania Wulfa-Bragga; źródła i własności neutronów; rodzaje uporządkowań magnetycznych; układy pomiarowe i przeprowadzanie pomiarów; sprężyste i niesprężyste rozpraszanie neutronów; analiza neutronogramów – przykłady).

3.       Spektroskopia mionów

(cząstki elementarne (leptony), metody wytwarzania mionów; własności mionów, metody pomiarowe z wykorzystaniem mionów; przykłady pomiarów i interpretacja wyników dla związków międzymetalicznych, superparamagnetyków i szkieł spinowych; spinowa rotacja monium (Mu); perspektywy rozwoju).

 

„Krystalografia stosowana” semestr letni 2003/2004

(prowadzący: dr Maria Augustyniak-Jabłokow)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.         Główne pojęcia krystalograficzne. Siec krystaliczna i siec przestrzenna, prawo pasowe.

2.         Goniometr optyczny – zajęcia praktyczne, pomiary kątów między płaszczyznami.

3.         Projekcja stereograficzna, operacje na siatce Wulfa – zajęcia praktyczne.

4.         Morfologia kryształu. Elementy symetrii. Grupy punktowe.

5.         Symetria translacyjna, grupy przestrzenne. Tablice krystalograficzne.

6.         Kwazikryształy.

7.         Orientowanie kryształów – zajęcia praktyczne, poszukiwanie elementów symetrii kryształu.

8.         Klasyfikacja ciał krystalicznych, typy struktur, liczba koordynacyjna, promieniowanie atomowe i jonowe, luki.

9.         Orientowanie kryształów – zajęcia praktyczne, określanie wskaźników płaszczyzn i kierunków.

10.      Rzeczywista budowa ciał krystalicznych, defekty.

11.      Rentgenowska analiza strukturalna. rentgenowska analiza fazowa.

12.      Orientowanie kryształów – zajęcia praktyczne, podsumowanie, omówienie innych metod orientacji kryształu.

13.      Inne metody badań struktury krystalicznej, dyfrakcja neutronów, dyfrakcja elektronów.

 

„Wybrane zagadnienia fizyki ciała stałego” semestr zimowy 2004/2005

(prowadzący: doc. dr hab. Stanisław Lipiński)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.         Fonony jako przykład wzbudzeń elementarnych

a.         przybliżenia adiabatyczne i harmoniczne,

b.         dynamika układów jednowymiarowych, mody poprzeczne i podłużne, mody akustyczne i optyczne,

c.         dynamika sieci trójwymiarowych, elementy teorii grup i klasyfikacja modów,

d.         badania neutronowe widm fononowych,

e.         wpływ fononów na własności termodynamiczne,

f.          oddziaływanie elektron-fonon, hamiltonian Frohlicha, efekt Kohna, niestabilność Peierlsa, polaron,

g.         skrótowy zarys teorii BCS,

h.         inne wzbudzenia elementarne.

2.         Wzbudzenia nieliniowe

a.         przykłady równań solionowych i wzmianka o metodach ich rozwiązywania,

b.         ścianka Blocha jako przykład fizycznej realizacji solitonu sinus-Gordona,

c.         reprezentacja stanów koherentnych,

d.         solitony w kryształach molekularnych i  jednowymiarowych magnetykach.

3.         Efekty nieporządku

a.    elektronowa teoria stopów,

b.    lokalizacja Andersona,

c.    szkła spinowe.

4.         Efekty korelacyjne

a.    przybliżenie Hartree- Focka, przybliżenie lokalnej gęstości,

b.    przejście metal – izolator ( Mott),

c.    efekt Kondo i układy ciężkofermionowe,

d.    odstępstwa od teorii cieczy Fermiego.

  

„Fizyka dielektryków i przewodników superjonowych” semestr letni 2004/2005

(prowadzący: doc. dr hab. Czesław Pawlaczyk)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.         Dielektryk w stałym polu elektrycznym: podstawowe pojęcia, przesunięcie i polaryzacja dielektryczna, przenikalność i podatność elektryczna, straty dielektryczne, elektryczny moment dipolowy, polaryzowalność. Związek polaryzacji z wielkościami molekularnymi.

2.         Dielektryk w przemiennym polu elektrycznym: makroskopowa teoria dyspersji dielektrycznej, rezonansowa i relaksacyjna odpowiedź dielektryczna, równania Debye’a, relacje Kramersa-Kroniga.

3.         Relaksacja dipolowa w ośrodkach rzeczywistych, rozkład czasów relaksacji dielektrycznej, funkcje dielektryczne, uniwersalna odpowiedż dielektryczna. Metody badań odpowiedzi dielektrycznej w domenie częstotliwości.

4.         Ferroelektryki: definicje i podstawowe własności makroskopowe. Mikroskopowe źródła ferroelektryczności, ferroelektryki przesunięciowe i typu porządek-nieporządek.

5.         Relaksacja dielektryczna ferroelektryków.

6.         Przewodniki superjonowe - podstawowe własności.

7.         Zastosowania przewodników superjonowych – ogniwa paliwowe.

 

„Elektrony i spiny w fizyce ciała stałego” semestr zimowy 2005/2006

(prowadzący: prof. dr hab. Jan Stankowski)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.         Pole elektromagnetyczne. Propagacja fali elektromagnetycznej w próżni i w ośrodku skondensowanym. Równania Maxwella. Dyspersja: prędkość fazowa i grupowa. Ziarnista struktura pola elektromagnetycznego. Efekt fotoelektryczny. Operatory bozonowe, kondensacja BEC.

2.         Elektron, ładunek i spin. Promienie katodowe, model atomu.

3.         Rezonans cyklotronowy i rezonans spinowy.

4.         Delokalizacja elektronu, teoria pasmowa ciała stałego.

5.         Nadprzewodnictwo.

 

„Elektrony i spiny w fizyce ciała stałego” semestr letni 2005/2006

(prowadzący: prof. dr hab. Bogdan Bułka)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.         Nowoczesne telewizory: budowa i zasada działania.

2.         Złącza i heterostruktury półprzewodnikowe.

a.     Złącze p-n, dioda p-n, dioda tunelowa, dioda Zenera

b.     Złącze metal-półprzewodnik,dioda Schottky’ego

c.     Złącze MOS (metal-izolator-półprzewodnik)

d.     Tworzenie 2D gazu elektronowego w heterostrukturach półprzewodnikowych

3.         Tranzystor polowy

a.    Budowa i zasada działania tranzystora MOSFET

4.         Półprzewodnikowe elementy optyczne

a.    Budowa fotodiody i zasada działania

b.    Budowa i zasada działania lasera.

5.         Układ scalony CMOS

a.      Budowa układów scalonych

b.      Przykłady układów logicznych

c.      Budowa i zasada działania inwertera CMOS

6.         Zasady skalowania układów scalonych

a.    Skalowanie ze stałym polem

b.    Problemy w miniaturyzacji: problem krótkiego kanału i upływność tranzystora

c.    Nowe CMOS: o ulepszonym transporcie, udoskonalenia bramki, SOI MOSFET, wielobramkowe, FinFET, krzem na niczym FET, FeFET

7.         Tunelowanie przez nanostruktury

a.    Rezonansowa dioda tunelowa

b.    Przykłady zastosowania rezonansowej diody tunelowej: pary bistabilne i układy MOBILE

8.         Transport balistyczny

a.    Transport dyfuzyjny

b.    Transport balistyczny Landauera, kwantowanie przewodności

c.    Koherentny transport przez nanostruktury (efekty interferencyjne w nanostrukturach: rezonans Fano, miraż kwantowy, efekt Aharonova-Bohma)

9.         Balistyczne elementy elektroniczne

a.    Balistyczny tranzystor – szczegółowa analiza

b.    Falowody balistyczne

c.    Trój-elektrodowa dioda i tranzystor balistyczny

d.    Cztero-elektrodowy prostownik balistyczny

10.      Tranzystor jednoelektrodowy

a.    Kropka kwantowa

b.    Jednoelektronowe pudło

c.    Jednoelektronowy tranzystor (SET)

d.    Ortodoksyjna teoria tunelowania jednoelektronowego 

11.      Elektronika molekularna

a.    Struktura elektronowa molekuł (nieco chemii)

b.    Samoorganizacja molekuł

c.    Miękka fotolitografia

d.    Techniki pomiarowe przepływu prądu przez pojedyncze molekuły: łamane złącze, nanopory, STM

e.    Wybrane projekty molekularnych elementów elektronicznych: druty, przełączniki, wahadłowiec, QCA, …

12.      Nanorurki węglowe

a.         Struktura elektronowa grafitu, geometria nanorurek węglowych i ich struktura elektronowa

b.         Morfologia nanorurek i ich wytwarzanie

c.         Przykłady elementów elektronicznych z nanorurek: tranzystor polowy, zintegrowane układy (inwerter)

 

„Krystalografia z elementami krystalofizyki” semestr zimowy 2006/2007

(prowadzący: dr hab. Maria Augustyniak-Jabłokow)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.         Główne pojęcia krystalograficzne. Sieć krystaliczna i sieć przestrzenna, prawo pasowe.

2.         Morfologia kryształu a punktowa grupa symetrii - część I.

3.         Morfologia kryształu a punktowa grupa symetrii - część II.

4.         Własności fizyczne kryształów a punktowe grupy symetrii.

5.         Symetria translacyjna, grupy przestrzenne. Tablice krystalograficzne.

6.         Metody orientacji kryształu. Goniometr optyczny. Projekcja stereograficzna. Siatka Wulfa.

7.         Praktyczne zajęcia z siatka Wulfa.

8.         Sieć odwrotna i jej zastosowania.

9.         Klasyfikacja ciał krystalicznych, typy struktur, liczba koordynacyjna, promienie atomowe i jonowe, luki.

10.      Rzeczywista budowa ciał krystalicznych, defekty.

11.      Polimorfizm i przemiany fazowe.

12.      Kwazikryształy.

 

„Metody obliczeniowe w fizyce ciała stałego” semestr zimowy 2006/2007

(prowadzący: dr hab. Andrzej Szajek)

 

PLAN WYKLADÓW:

Podstawy teoretyczne

1.         Problem wielu ciał (elektronów) w fizyce ciała stałego. Przybliżenie jednoelektronowe. Metoda samouzgodniona.

a.         Przybliżenie Hartree

b.         Przybliżenie Hartree-Focka

2.         Gaz elektronowy w metalach.

a.         Model Hartree

b.         Zmodyfikowany model Hartree

c.         Model Hartree-Focka

d.         Kryterium ferromagnetyzmu w modelu gazu swobodnych elektronów

e.         Oddziaływania wymienne w gazie elektronowym

3.         Dwuelektronowa funkcja korelacji w przybliżeniu Hartree-Focka

4.         Energetyczna struktura pasmowa

a.         Funkcja gęstości stanów elektronowych

5.     Symetria pasm energetycznych

a.         Elementy teorii grup

b.         Klasyfikacja stanów elektronowych w punktach wysokiej symetrii w strefie Brillouina

c.         Pasma energetyczne w modelu swobodnych elektronów

6.     Potencjał krystaliczny; oddziaływania

7.     Metoda komórek Wignera-Seitza

8.     Metoda k p

9.     Metoda liniowych kombinacji orbitali atomowych (LCAO)

a.         Przykłady zastosowania metody silnego wiązania

b.         Pasma odpowiadające stanom s

c.         Pasma odpowiadające stanom p

d.         Superpozycja funkcji atomowych o różnej symetrii

e.         Funkcje Waniera

10.   Metoda fal płaskich

a.         Przybliżenie elektronów prawie swobodnych

11.   Metoda ortogonalizowanych fal płaskich (OPW)

12.   Metoda pseudopotencjału

13.   Metoda dopasowanych fal płaskich (APW)

14.   Metoda funkcji Greena (KKR)

15.   Metody interpolacyjne

16.   Rezultaty obliczeń struktury pasmowej

a.         Struktura pasmowa metali prostych. Powierzchnia Fermiego

b.         Struktura pasmowa półprzewodników

c.         Struktura pasmowa metali przejściowych

17.   Formalizm funkcjonałów gęstości elektronowej

18.   Metoda potencjału koherentnego (CPA)

a.         Struktura elektronowa stopów nieuporządkowanych

 

Część praktyczna:

prezentacja możliwości obliczeniowych wybranych kodów oraz ćwiczenia komputerowe

1.         TB LMTO ASA                    

2.         FPLO                                   

3.         WIEN2k                               

2.         FLEUR    

3.         SIESTA   

4.         GAUSSIAN

 

„Zjawiska nieliniowe” semestr letni 2006/2007

(prowadzący: dr hab. Przemysław Kędziora)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.       Nieliniowy efekt dielektryczny

a.    dielektryk w stałym polu elektrycznym (polaryzacja dielektryczna, polaryzowalność)

b.    dielektryk w silnym polu elektrycznym (nasycenie Langevina, nasycenie anomalne, anizotropia polaryzowalności, hiperpolaryzowalność)

c.    spektroskopia NDE

d.    aparatura NDE

e.    zastosowanie spektroskopii NDE

2.       Skaningowa mikroskopia nieliniowego efektu dielektrycznego (SNDM)

3.       Nieliniowe własności optyczne

a.    generacja drugiej harmonicznej światła

b.    mieszanie częstości drgań kilku fal

c.    chiralność w optyce nieliniowej

d.    nieliniowe własności optyczne chiralnych struktur supramolekularnych

4.       Inne optyczne zjawiska nieliniowe

a.    optyczny efekt Kerra

b.    wymuszone rozpraszanie Ramana

c.    wymuszone rozpraszanie Brillouina

5.       Efekty nieliniowe w transporcie ładunku w ciele stałym

 

„Podstawy fizyczne i interpretacja wybranych metod eksperymentalnych ciała stałego” semestr zimowy 2007/2008

(prowadzący: dr hab. Tomasz Toliński)

 

PLAN WYKLADÓW:

1.    Niektóre klasyfikacje fazy skondensowanej
(izolatory, metale, półmetale, półprzewodniki; ferroelektryki, ferromagnetyki; ferroiki, kryształy, związki, stopy, cienkie warstwy, materiały granularne, materiały amorficzne, materiały z pamięcią kształtu itd.)

2-3. Magnetometria

(moment magnetyczny, podstawowe uporządkowania magnetyczne, anizotropia, układy jednostek, pomiary dc/ac, wagi magnetyczne, magnetometr torsyjny, magnetometr wibracyjny, SQUID, MOKE)

4.    Magnetyczny rentgenowski dichroizm kołowy i liniowy

       (XMCD, XMLD)

5-6. Elastyczne i nieelastyczne rozpraszanie neutronów

(elementy krystalografii, dyfrakcja rentgenowska, dyfrakcja neutronowa, nieelastyczne rozpraszanie neutronów, metoda Rietvelda, program FULLPROF - podstawy)

7.    Rezonans magnetyczny

       (rezonans elektronowy, jądrowy, ferromagnetyczny; aparatura, teoria, zastosowania)

8.    Pomiary transportowe

       (opór elektryczny, przewodnictwo cieplne, magnetoopór, efekt Halla)

9.    Siła termoelektryczna

       (współczynnik dobroci, materiały termoelektryczne, efekt Peltiera i Thomsona)

10-11. Ciepło właściwe

(podstawy teoretyczne, aparatura pomiarowa)

12-13. Metody spektroskopowe

(XPS, UPS, XAS, BIS, przewodnictwo różniczkowe)

 

Manifestacje mechaniki kwantowej w nanourządzeniach

dr hab. Piotr Stefańskisemestr letni 2007/2008

1. Podstawowe postulaty mechaniki kwantowej

2. Efekty kwantowe w nanostrukturach wynikające z rozmiarowości

3. Koherencja

4. Stany splątane i paradoks EPR

5. Ewolucja fazy funkcji falowej elektronu: efekt Aharonova-Bohma w mezoskopowym pierścieniu

6. Oddziaływania kulombowskie w sztucznych atomach (kropkach kwantowych): efekty blokady kulombowskiej

7. Trochę o efektach wielociałowych: efekt Kondo w kropce kwantowej

8. Przewodnictwo kwantowych kontaktów: "anomalia 0.7"

9. Uniwersalne fluktuacje przewodności w kropkach kwantowych

10. Efekty korelacyjne w nanorurkach węglowych i molekularnych

11. Słaba lokalizacja: kwantowa interferencja fal poruszających się przeciwnie w czasie

12. Nanostruktury hybrydowe- manipulacje spinem

13. Kwantowanie ciepła

W oczekiwaniu na Węglową Dolinę: wytwarzanie, modyfikacja i badania nowych materiałów węglowych.

doc. dr hab. Wojciech Kempińskisemestr letni 2008/2009

  1. Metody badań materiałów węglowych:
    • Elektronowy Rezonans Paramagnetyczny:
      EPR materiałów przewodzących,
      stany zlokalizowane,
    • Magnetycznie Modulowana Mikrofalowa Absorpcja
      MMMA i nadprzewodnictwo,
      kondensacja Bosego-Einsteina.
  2. Grafit - właściwości:
    anizotropia, interkalacja, nadprzewodnictwo,
    przewodnictwo balistyczne, grafen.
  3. Diament - właściwości:
    diamenty naturalne i sztuczne, grafityzacja diamentu.
  4. Fullereny - cz. I
    odkrycie, budowa, przemiany fazowe.
  5. Fullereny - cz. II
    kinetyka powstawania faz nadprzewodzących.
  6. Nanorurki węglowe:
    budowa, właściwości, nanokonstrukcje.
  7. Nanoukłady węglowe:
    węgle aktywowane, aktywowane włókna węglowe (ACF),
    kropki kwantowe, spintronika.


MIĘKKA MATERIA.

doc. dr hab. Arkadiusz Brańkasemestr letni 2009/2010

  1. Wstęp (co to jest miękka materia, MM).
  2. Omówienie przykładów MM:
  3. Rodzaje oddziaływań w układach mikro i mezoskopowych.
  4. Opis własności fizycznych MM:
  5. Metody obliczeniowe MM

Cienkie warstwy i układy wielowarstwowe i ich charakteryzacja

doc. dr hab. Tadeusz Luciński

Plan wykładów:
  1. Technologia otrzymywania cienkich warstw i układów wielowarstwowych.
  2. Wzrost epitaksjalny, warstwy Langmuir-Blodget.
  3. Przemagnesowanie cząstek jednodomenowych i zjawisko superparamagnetyzmu.
  4. Wybrane techniki spektroskopowe (XPS, UPS, AES.
  5. Mikroskopy skanujące (STM, AFM, MFM, SNOM).
  6. Przewodnictwo elektryczne cienkich warstw - efekt rozmiarowy.
  7. Efekt Halla w ferromagnetykach.
  8. Zjawiska magnetooporowe.
  9. Gigantyczny magnetoopór w układach warstwowych i granularnych.

Wykłady z filozofii nauki semestr zimowy 2000/2001

(prowadzący: prof. dr hab. Wojciech Sady z Instytutu Filozofii Uniwersytetu Zielonogorskiego i ASP w Poznaniu)

 

PLAN WYKLADOW:

a.       Rewolucja duchowa VI w. p.n.e. Pojawienie się podstawowych idei wielkich religii i początki greckich refleksji nad przyroda. Pitagorejskie idee matematycznej harmonii.

b.    Zasady fizyki i metafizyki Arystotelesa. Teleologia. Modele alternatywne: heliocentryzm Arystarcha i model deferentów i epicykli Hipparcha-Ptolemeusza.

c.    Teoria impetusu Filiponosa (VI w.) i Buridana (XIV w.). Pierwsze próby matematyzacji fizyki, m.in. przez Mikołaja z Oresme. Kopernik (XVI w.) powraca do idei Arystarcha.

d.    Rewolucja naukowa XVII w. (Galileusz, Kepler i inni) i jej uwieńczenie w dziele Izaaka Newtona (1687).

e.    Filozoficzne implikacje fizyki Newtona. Absolutna przestrzeń, absolutny czas, siły działające miedzy ciałami na odległość. Determinizm (wizja demona Laplace’a). Krytyczne reakcje filozofów racjonalistów i empirystów na Newtonowska teorie. Kantyzm jako filozofia fizyki Newtona.

f.     Załamanie się podstaw fizyki Newtona w ciągu XIX w.: powstanie elektromagnetycznego obrazu świata i geometrii nieeuklidesowych. Nieudane próby wykrycia wpływu ruchu Ziemi na przebieg zjawisk elektromagnetycznych: od Arago (1810) do Michelsona-Morleya (1887).

g.    Reakcja na kryzys fizyki ze strony filozofujących fizyków i matematyków końca XIX w.: empiryzm Macha i konwencjonalizm Poincarego.

h.    Narodziny szczególnej i ogólnej teorii względności. Ich filozoficzne implikacje.

i.      Narodziny teorii kwantów. Spory o filozoficzna interpretacje tej teorii.

j.      Powstanie logiki matematycznej (Frege, Russel i inni). Filozofia empiryzmu logicznego jako „służebnica nauki”.

k.    Falsyfikacjonizm Poppera.

l.      Narodziny akademickiej historii nauki w latach 1950-tych i związane z tym refleksje filozoficzne. Struktura rewolucji naukowych T.S.Kuhna.

m.  Metodologia naukowych programów badawczych Lakatosa.

n.    Anarchizm metodologiczny Feyerabenda.

o.    Czy to, o czym mówią teorie naukowe, istnieje? Spór realistów z instrumentalistami.

 

 

 

 

 

 

 

 

Aktualizacja: 20 marca 2008 rok; Dawid Konieczny